در اینترنت و حوزه IT کلمات و اصطلاحات زیادی است که برای استفاده کنندگان قدیمی اینترنت کاملا شناخته شده است ولی برای مردم افغانستان خیلی از این واژه ها واصطلاحات هنوز هم جدید و ناشناخته هستند. در این پست و چند پست آینده سعی در تعریف و اگر هم احتیاج شد آموزش این اصطلاحات دارم.
همانطور که از نام پست معلوم می شود می خواهم در این قسمت از فیس بوک گپ بزنم و ببینیم اصلا این فیس بوک چیست؟ به چه درد می خورد؟ چه ضرورتی دارد که در فیس بوک برای خود یک اکانت بسازیم؟ و کسانی که در فیس بوک فعال هستند چطور انسان هایی هستند؟
حدود دو سال پیش بود که بالاخره از طرف یکی از استادان زبان ترکیمان در ترکیه برای عضویت در فیس بوکی که زمان زیادی بود نامش را می شنیدم یک ایمیل دریافت کردم, برای من که در اینطور موارد زیاد کنجکاو هستم همین ایمیل کافی بود که با دنیای فیس بوک آشنا شوم. بله درست خواندید فیس بوک در حال حاضر تبدیل به یک دنیا شده دنیایی که در آن می توانی هر کار بکنی, از سرگرمی و تجارت گرفته تا پیدا کردن دوستانی که سالهاست از آنها خبری ندارید و شاید آرزو می کردید فقط یک بار دیگر بتوانید آنها را ببینید. فکر می کنم اگر آن ایمیل هم نمی بود دیر یا زود جریانی که حالا از آن به نام فیس بوک یاد می شود مرا مجبور به همراهی با خود می کرد.
فیس بوک یک سایت اجتماعی مجازی است یعنی ما در این سایت با یک گروپ از انسان ها نه به طور فیزیکی بلکه از طریق اینترنت در ارتباط هستیم. درباره گذشته فیس بوک این که اولین بار در سال 2004 یک دانشجوی دانشگاه هاروارد به کمک چند تن از دوستانش فیس بوک را فقط برای استفاده دانش آموزان و دانشجویان به راه انداخت اما دیری نپایید که فیس بوک همه گیر شد و برای استفاده تمام اقشار گسترش یافت. همان طور که گفتم فیس بوک یک شبکه اجتماعی است, می توانید در این اجتماع دوستان خود را که ممکن است مایل ها از شما دور باشند و سالهاست آنها را ندیده اید پیدا کنید و با آنها در ارتباط باشید یعنی می توانید برای یکدیگر پیغام راهی کنید, با یکدیگر چت کنید, عکس های خود را به اشتراک بگذارید و خلاصه دهها و دهها کار دیگر. البته برای استفاده از فیس بوک حتما احتیاج نیست که به سراغ دوستان خود در یک گوشه دیگر دنیا بروید یکی از هم صنفی ها ویا اعضای فامیل شما هم می تواند یکی از دوستان شما در فیس بوک باشد. قبل از فیس بوک هم سایت های اجتماعی زیادی وجود داشتند و البته وجود دارند ولی چه چیزی باعث برتری فیس بوک و رشد دیوانه وار آن شده است؟ در حال حاضر زیادتر از 250 میلیون نفر در فیس بوک فعال هستند, فیس بوک به 57 زبان دنیا موجود است(حدود یک ماه است که زبان فارسی هم به آن اضافه شده است) و از نظر میزان ساعاتی که کاربران اینترنت در یک سایت گشت و گذار می کنند بالاتر از گوگل در مقام اول قرار دارد.
ورود به فیس بوک به مانند آغاز یک زندگی جدید است. شما در فیس بوک دارای یک صفحه خانگی مخصوص به خودتان(اصطلاحا پروفایل) هستید که هر طور که دوست دارید می توانید آن را ویرایش کنید می توانید اطلاعات و عکس هایی از خود را در آن قرار دهید و اینکه اگر مایل هستید اجازه بدهید دیگران هم ان را ببینند. یک صفحه HOME وجود دارد که تمام فعالیت های شما و دوستانتان را (البته با خواست و اجازه شما) در آن نشان می دهد مثلا نشان می دهد که یکی از دوستان شما به یک گروپ پیوسته است ویا چند عکس و ویدئوی جدید آپلود کرده است. شما می توانید بر روی فعالیت ها ویا عکس ها وخلاصه هر کاری که دوستان شما انجام می دهند کامنت نوشته کرده و نظر بدهید و احتمالا جواب هم دریافت کنید. می توانید عضو یک گروپ شوید ویا حتی خودتان یک گروپ ساخته و از دوستان خود دعوت کنید که در آن عضو شوند.در فیس بوک گروپ های بسیاری با موضوعات مختلف وجود دارد از گروپ هایی با مضامین دینی و اسلامی گرفته تا گروپ های بازی و سرگرمی و هنری ویا حتی گروپ هایی در حمایت از مافیا.گروپ هایی مانند حمایت از مردم مظلوم غزه در جریان حملات وحشیانه اسرائیلیها ویا گروپی در حمایت از اطفال فقیر و گرسنه افریقا از گروپ هایی است که من عضو آن هستم. عضویت و فعالیت شما در این گروپ ها نشان دهنده طرز فکر و علایق و اعتقادات شما می توان باشد. جذابیت و کشش فیس بوک آنقدر بالاست که حتی سیاست مدارانی مانند اوباما, ورزشکارانی مانند ماریا شاراپوا و زیدان و خوانندگانی همچو بریتنی اسپرز و حتی سریال هایی مانند لاست و پریزن بریک و 24 اقدام به ایجاد صفحات مخصوص به خود ویا اصطلاحا FAN PAGE کرده اند و شما می توانید به گروپ طرفداران آنها بپیوندید و از آخرین اخبار و فعالیت های آنها خبردار شده و با انها تبادل نظر کنید. به طور مثال من به گروپ طرفداران مارادونا و سریال 24 و همچنین طرفداران برنامه ستاره افغان پیوسته ام و همیشه با آنها در ارتباط هستم.
تمام این هایی که گفتم از مزایای بیشمار فیس بوک بود ولی عاملی که فیس بوک را از شبکه های اجتماعی دیگر متمایز کرده و باعث یکه تاز بودن آن شده چیز دیگری است. شاید پرسان کنید که دیگر چه چیز دیگری می توان وجود داشته باشد؟ نمی دانم تا حال در حوزه IT چیزی به نام اوپن سورس به گوشتان رسیده یا نه؟ اوپن سورس به پروگرام یا سیستم هایی گفته می شود که شرکت تولید کننده آن بعد از تولید اجازه می دهد که کاربران در گسترش و پیشرفت آن سهیم شوند ,سیستم عامل لینوکس معروفترین اوپن سورسها می باشد. در فیس بوک چیزی به نام اپلیکیشن وجود دارد که دلیل برتری فیس بوک بر رقبا به حساب می آید و آنچه که اپلیکیشن ها را به یک عامل برتری تبدیل کرده اوپن سورس بودن آنهاست یعنی هر کس که بخواهد و علمش را داشته باشد می تواند از هر جای دنیا و به هر زبان و با هر هدفی که باشد یک اپلیکیشن طراحی کرده و برای استفاده عموم در فیس بوک انتشار دهد. این اپلیکیشن می تواند یک تست درباره موزیک ویا ورزش باشد, می تواند تشخیص چگونگی شخصیت شما بر اساس رنگ چشمتان ویا ماهی که در آن متولد شدید باشد,می تواند بازی پوکر(یکی از انواع قته),فیسکوت ویا سطرنج باشد, می تواند فال حافظ باشد ویا حتی اپلیکیشنی وجود دارد که سوالاتی از شما پرسیده و تاریخ دقیق مرگ شما را به شما میگوید(من از این اپلیکیشن استفاده کردم و بر طبق آن در یک حادثه رانندگی و دو سال قبل باید فوت می کردم). شما می توانید از این اپلیکیشن ها استفاده کنید و دوستان خود را هم به استفاده از آنها دعوت کرده و در آخر نتایج را به هم مقایسه کنید. البته تمام این اپلیکیشن ها هم در راه خدا تولید نشده و بعضی اوقات برای استفاده از آنها باید پول پرداخت کنید یعنی اپلیکیشنها می تواند به اهداف تجاری هم تولید شده باشد. در یک گوشه از پروفایل من در فیس بوک که عکس از آن را در بالا می بینید اپلیکیشن یک تقویم به زبان فارسی و یک فال حافظ و همچنین یک اپلیکیشن که هر روز یکی از نام های خداوند را در پروفایل من درج می کند جای گرفته اند.
امیدوار هستم که با مطلب بالا معلوماتی هر چند کوتاه درباره فیس بوک به شما ارائه کرده باشم و ضرورت و اهمیت فعالیت در شبکه های اجتماعی را نشان داده باشم. مطلب را طوری نوشتم که هم برای هم وطنان افغانمان و هم برای دوستان ایرانی قابل درک باشد .هر چند که فیس بوک در چند ماهی که از کمند فیلترینگ دولت ایران خارج شده جهش و پیشرفت خیره کننده ای در ایران داشته و به عنوان سومین سایت پربیننده در ایران دست یافته . اگر این مطلب مورد توجه دوستان قرار گرفته خواهشمند است در قسمت نظرات ما را از نظرات و پیشنهادات خود بهره مند سازند تا اگر خدا خواست مطالب بعدی را درباره توئیتر و وردپرس و … بنویسم اگر کسی علاقه داشت به شبکه دوستان من در فیس بوک بپیوندد می تواند در قسمت نظرات به من اطلاع دهد.